05-09-2017 - 16:24

Vu lan- Nhớ về bài thơ "Mất mẹ"

Mỗi lần đọc bài thơ này của Xuân Tâm tôi lại thấy bùi ngùi. Những năm sau này, đọc lại bài thơ tôi vẫn còn cái cảm giác chông chênh của một đứa trẻ không bao giờ lớn nổi trong thơ ông.

MẤT MẸ

Năm xưa tôi còn bé

Mẹ tôi đã qua đời

Lần đầu tiên tôi hiểu

Thân phận trẻ mồ côi

Quanh tôi ai cũng khóc

Im lặng tôi sầu thôi

Mặc dòng nước mắt chảy

Là bớt khổ đi rồi

Độ nhỏ tôi không tin

Người thân yêu sẽ mất

Hôm ấy tôi sững sờ

Và nghi ngờ trời đất

Từ nay tôi hết thấy

Trên trán Mẹ hôn con

Những khi tôi phải đòn

Đau lòng mẹ la lại

Kìa nhà ai bên cạnh

Mẹ con vỗ về nhau

Tìm mẹ tôi không thấy

Khi buồn biết trốn đâu

Hoàng hôn phủ trên mộ

Chuông chùa nhẹ rơi rơi

Tôi biết tôi mất mẹ

Là mất cả bầu trời

Xuân Tâm

Vẫn đôi mắt ngơ ngác u buồn ấy, hun hút tìm bóng mẹ cuối trời xa khi bóng chiều dần tắt. Nó chứa đựng cả nỗi đau khổ, sự hoang mang đến lạnh người của một niềm vô vọng để tìm kiếm mẹ:

Năm xưa tôi còn bé

Mẹ tôi đã qua đời

Lần đầu tiên tôi hiểu

Thân phận trẻ mồ côi

Câu thơ mở đầu bài thơ đơn giản như là một lời nói tự nhiên vỡ òa như tiếng khóc. Mất mẹ, hai tiếng đó như hàng ngàn mũi kim châm trong trái tim con trẻ. Một sự thật bắt buộc phải hiểu, một thân phận bắt buộc phải mang sao quá đỗi nặng nề đối với một đứa trẻ không thể thiếu bóng mẹ.

Câu thơ tiếp theo như diễn dải nỗi đau buồn của đứa trẻ mất mẹ.

Quanh tôi ai cũng khóc

Im lặng tôi sầu thôi

Mặc dòng nước mắt chảy

Là bớt khổ đi rồi

Độ nhỏ tôi không tin

Người thân yêu sẽ mất

Hôm ấy tôi sững sờ

Và nghi ngờ trời đất

Mất mẹ đem đến một cảm giác hoang mang cực độ. Ta thấy đứa trẻ trong bài thơ như đứng trước một vực thẩm hun hút sâu không có bàn tay nào dẫn dắt. Nước mắt có thể làm vơi đi mọi nỗi đau, nhưng cái cảm giác không còn mẹ thì không thể nào xoa dịu nổi, bởi lẽ:

Tìm mẹ tôi không thấy

Khi buồn biết trốn đâu

Một sự lí giải hồn nhiên nhưng mang đầy ý nghĩa triết lí nhân sinh sâu sắc. Ngẫm ra ở trên đời, chỗ dựa yên bình nhất vẫn là tấm lòng của mẹ. Mẹ là thế, không cao xa, không cách biệt mà gần gũi vô cùng. Với con trẻ, mẹ đơn giản chỉ là một chỗ trốn khi buồn, khi giận dỗi, khi đớn đau. ấy vậy mà cuối cùng:

Tôi biết tôi mất mẹ

Là mất cả bầu trời.

Cái hình ảnh cuối cùng của mẹ mà người con hiểu ra là thế. Mẹ là bầu trời. Mất mẹ con như không còn ánh sáng, không còn đước nhìn thấy những tươi vui náo nức của cuộc đời trước mắt.

Mộc mạc, giản dị và khiêm nhường, những lời thơ của Xuân Tâm trong bài thơ "Mất mẹ" là tiếng lòng của người con yêu quý mẹ. Hình ảnh xuyên suốt cả bài thơ là đứa trẻ con ngơ ngác buồn buồn không tìm thấy cả lối về trên con đường chiều hun hút gió.

Trải qua bao nhiêu thăng trầm của thời gian, Xuân Tâm - "người thơ" cuối cùng của Thi nhân Việt Nam, dẫu ở cái tuổi "xưa nay hiếm"rồi vẫn suốt đời chỉ là đứa trẻ con trong mắt mẹ.

Trần Quỳnh Nga

 

. . . . .
Loading the player...